Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z polityką plików cookies.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

ALKOHOL METYLOWY

1. Wzór sumaryczny

Alkohol metylowy wzór sumaryczny
2. Wzór strukturalny

Alkohol metylowy wzór strukturalny

3. Właściwości

Masa molowa - 32 g/mol
Gęstość – 791,8 kg/m3
Temperatura wrzenia - 64,7°C
Temperatura
topnienia - -97,6°C

Metanol jest bezbarwną cieczą o charakterystycznym zapachu, bardzo dobrze rozpuszczalną w wodzie. Jest to substancja dość lotna o gęstości nieco mniejszej od gęstości wody. Miesza się z wodą bez ograniczeń. Metanol na powietrzu spala się jasnoniebieskim płomieniem do dwutlenku węgla i wody, co przedstawia poniższe równanie:

\(2 CH_3OH + 3 O_2 \rightarrow 2CO_2 + 4H_2O\)

4.  Wartości biologiczne i toksyczne

NDS (Najwyższe Dopuszczalne Stężenie) alkoholu metylowego  w środowisku pracy: 100 mg/m3
DSB (Dopuszczalne Stężenie) metanolu w moczu: 5 mg/g kreatyniny w próbie podanej jednorazowo pod koniec ekspozycji
Stężenie metanolu we krwi wskazujące zatrucie: 10 – 100 mg/dm3
Stężenie metanolu we krwi będące wskazaniem do hemodializy: 500 mg/dm3
Doustna dawka śmiertelna dla osoby dorosłej: 100 cm3


5.  Otrzymywanie

Dawniej metanol otrzymywano wyłącznie w procesie suchej destylacji drewna.
Alkohol metylowy otrzymuje się w wyniku katalitycznego uwodornienia tlenku węgla (II) zgodnie z równaniem:

\(CO  +  2 H_2  \xrightarrow{kat.,temp.,cisn.} CH_3OH\)

Reakcja ta prowadzona jest w obecności katalizatora miedziowego (Cu-Zn-Al2O3) w temperaturze 250oC oraz przy ciśnieniu 4-10 MPa. W trakcie procesu przebiega równocześnie reakcja wodoru z dwutlenkiem węgla (potrzebnym m.in. do utrzymania aktywności katalizatora):

\(CO_2   +   3H_2 \rightarrow CH_3OH  + H_2O\)

Alkohol metylowy możemy również otrzymać działając wodorotlenkiem sodu lub potasu  na fluorowcopochodne metanu, np. CH3Cl, CH3Br, CH3I czy CH3F:

\(CH_3Cl   +   KOH   \rightarrow CH_3OH  +  KCl\)


6.  Zastosowanie


Metanol stosowany jest w przemyśle między innymi do produkcji farb, tworzyw sztucznych, lakierów
oraz jako rozpuszczalnik. Stosuje się go również do otrzymywania formaliny. Znajduje również zastosowanie w farmaceutyce oraz jako składnik paliwa do samolotów bądź modelarskich silników żarowych. Kolejnymi przykładami zastosowania metanolu są: produkcja materiałów wybuchowych, otrzymywanie estrów metylowych, składnik płynów myjących czy środek zapobiegający zamarzaniu.

7.  Metanol w organizmie człowieka

Alkohol metylowy utleniany jest w częściowo w organizmie. Produktami tej reakcji są silnie trujące związki tj.: aldehyd i kwas mrówkowy.


\(CH_3OH \xrightarrow[wolno]{dehydrogenaza \: alkoholowa} HCHO\xrightarrow[wolno]{dehydrogenaza\:aldehydowa}HCOOH\xrightarrow[wolno] CO_2 +  H_2O\)

Objawy zatrucia metanolem pojawiają się już po kilku godzinach od jego spożycia. Pierwsze z nich to zaburzenia wzroku, oznaki upojenia, nudności i wymioty, bóle brzucha, głowy, oczu i mięśni. W zatruciach przewlekłych występują ponadto objawy bezsenności,  niewydolności krążenia, nieżyt przewodu pokarmowego i dróg oddechowych, a także zapalenie nerek i wątroby oraz zaburzenia psychiczne i śpiączka.  


8.  Źródła metanolu


Podstawowym potencjalnym źródłem występowania metanolu w produktach spożywczych są pektyny w surowcach roślinnych. Konsumpcja tych surowców tylko w niewielkim stopniu przyczynia się do uwalniania alkoholu metylowego, ponieważ pektyny należą do trudno przyswajalnych polisacharydów. Rozkładane są one w dolnych częściach jelita. Innym potencjalnym źródłem metanolu w surowcach i produktach pochodzenia roślinnego są również substancje ligninowo – celulozowe i inne związki takie jak garbniki czy barwniki, które zawierają grupy metoksylowi. Wysoką zawartością potencjalnego metanolu charakteryzują się np. pieprz i drewno dębowe.

[wolno]