Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z polityką plików cookies.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Ciśnienie

Ciśnienie – jest wielkością określającą jak dana siła skoncentrowana jest na powierzchni. Ciśnienie jest wielkością skalarną. Oblicza się je w ośrodkach o strukturze rozciągłej, takich jak gazy, ciecze i ciała stałe.

Definicja ciśnienia

Ciśnienie jest to stosunek siły działającej na określoną powierzchnię do

wartości tej powierzchni i określa się je wzorem:

\(p=\dfrac{F}{S}\)

gdzie:

\(p\) – ciśnienie [Pa],

\(F\) – siła działająca prostopadle na powierzchnię \(S\),  [N],

\(S\) – pole powierzchni na jaką działa siła \(F\), \(\left [ m^2 \right ]\).

 

Ciśnienie jest mierzone wieloma przyrządami i w wieli miejscach. Często mierząc ciśnienie podaje się je hPa (czytaj hekto Paskal), najczęściej taką jednostkę słyszymy w prognozie pogody, 1hPa to inaczej 100Pa. Fizycznym odnośnikiem jest ciśnienie normalne, które wynosi 1013,25 hPa. Do badania ciśnienia atmosferycznego służą barometry lub do zapisu ciągłego barografy.
 

Jeśli ciśnienie gazu jest zdecydowanie niższe niż ciśnienie atmosferyczne to mamy do czynienia z próżnią. Wyróżnia się próżnię niską, próżnię średnią, której zakres ciśnienia przyjmuje się od 10-2 do 10-5 Pa, oraz próżnię wysoka o ciśnieniu poniżej 10-5 Pa.
 

Podstawową jednostką ciśnienia jest Pascal [Pa]. Ciśnienie można podawać w milimetrach słupa rtęci, milimetrach

słupa wody, barach, ewentualnie w jednostkach brytyjskich jak funt na cal2 itd. Aby przeliczyć jednostki zapraszamy do kalkulatora jednostek w kategorii ciśnienie.

Mierzy się również ciśnienie krwi, dla przykładu wynik badania 130/80 oznacza, że skurczowe ciśnienie krwi wynosi 130 mmHg (milimetry słupa rtęci) a rozkurczowe 80 mmHg. Po przeliczeniu np. na pascale można zapisać 130/80 mmHg = 17332/10665 Pa.

 

Ciśnienie zależne jest od powierzchni i od siły działającej na tą powierzchnię. Jeśli mamy nóż to powierzchnia, jaką się on styka z chlebem czy pomarańczą, którą kroimy jest bardzo mała, dużo mniejsza niż powierzchnia naszej dłoni, czyli ciśnienie, jakim działamy na chleb jest duże, dlatego nóż kroi. Jeśli natomiast pójdziemy w drugim kierunku, zwiększając powierzchnię, np. zamiast zwykłych butów zakładając narty czy rakiety śnieżne powodujemy, że powierzchnia, którą była podeszwa butów zwiększyła się do powierzchni rakiet śnieżnych, czego efektem jest zmniejszenie ciśnienia, dlatego nie zapadamy się w śniegu.

Ciekawostką związaną ze zmianą ciśnienia.

Wodę gotuje się w temperaturze 100ºC. Jeśli odpowiednio zmniejszymy ciśnienie w pojemniku w jakim znajduje się woda, to zacznie ona gotować się w 20ºC. dalej będzie miała temperaturę 20ºC jednak zagotuje się i wyparuje.