Glikoliza – przebieg

Co to jest glikoliza?

Glikoliza to szlak metaboliczny, w którym sześciowęglowa cząsteczka glukozy jest rozkładana do dwóch trójwęglowych cząsteczek pirogronianu.

Gdzie przebiega glikoliza?

Glikoliza przebiega w cytozolu. Jest ona etapem wspólnym dla oddychania tlenowego oraz oddychania przebiegającego bez udziału tlenu. Zachodzi zarówno w komórkach prokariotycznych, jak i w komórkach eukariotycznych.

Przebieg glikolizy:

  1. Fosforylacja glukozy, czyli jej połączenie z grupą fosforanową pochodzącą z ATP. Fosforylacja ułatwia dalszy metabolizm glikozy.
  2. Izomeryzacja glukozo-6-fosforanu do fruktozo-6-fosforanu.
  3. Fosforylacja fruktozo-6-fosforanu do fruktozo-1,6-bisfosforanu przy udziale ATP.
  4. Rozkład sześciowęglowej cząsteczki fruktozo-1,6-bisfosforanu do dwóch trójwęglowych cząsteczek: aldehydu 3-fosfoglicerynowego i fosfodihydroksyacetonu.
  5. Przekształcenie fosfodihydroksyacetonu w aldehyd 3-fosfoglicerynowy.
  6. Utlenianie aldehydu 3-fosfolicerynowego sprzężone z przyłączeniem nieorganicznego fosforanu pobieranego z cytozolu. Powstanie 1,3-bisfisfoglicerynianu i NADH + H+
  7. Przeniesienie grupy fosforanowej z 1,3-bisfisfoglicerynianu na ADP w procesie fosforylacji substratowej -powstanie ADP i 3-fosfoglicerynianu.
  8. Przeniesienie grupy fosforanowej w obrębie cząsteczki-powstanie 2-fosfoglicerynianu.
  9. Odłączenie wody od 2-fosfoglicerynianu-powstanie fosfoenolopirogronianu.
  10. Przeniesienie grupy fosforanowej i fosfoenelopirogronianu na ADP w procesie fosforylacji substratowej -powstanie ATP i pirogronianu.

W wyniku glikolizy powstają:

  • ATP
    NADH + H+
  • pirogronian

U organizmów, które oddychają na drodze fermentacji glikoliza jest jedynym procesem dostarczającym energii w postaci ATP.

U organizmów, które oddychają tlenowo pirogronian jest całkowicie utleniany do CO2 w cyklu Krebsa, NADH + H+ jest wykorzystywany w łańcuchu oddechowym do produkcji ATP.