Eszkola

Polisacharydy - charakterystyka i znaczenie

Polisacharydy (wielocukry, cukry złożone) Są to związki o charakterze polimerów. Co to oznacza? Polimery to złożone związki chemiczne o dużej masie cząsteczkowej, powstające w wyniku trakcji polimeryzacji z monomerów - cząsteczek związków chemicznych o małej masie cząsteczkowej. Występują w formie łańcuchów utworzonych  z wielu cząsteczek cukrów prostych połączonych wiązaniami O-glikozydowymi. Nie rozpuszczają się w wodzie i nie wykazują aktywności osmotycznej.

Polimery możemy podzielić jeszcze na homoglikany i heteroglikany.

Homoglikany zbudowane z jednego rodzaju monomerów.

Heteroglikany  zbudowane z kilku rodzajów monomerów.

Rodzaje polisacharydów Przykłady polisacharydów Ich budowa Znaczenie biologiczne
Homoglikany skrobia
  • Zbudowana jest z dwóch polisacharydów : amylozy i amylopektyny, które składają się z cząsteczek glukozy.
  • Amyloza ma postać nierozgałęzionego łańcucha,
  • Amylopektyna ma postać rozgałęzionego łańcucha.
  • Materiał zapasowy u roślin.
  • Występowanie : nasiona zbóż oraz bulwy ziemniaków.
glikogen
  • Rozgałęzione łańcuchy glikogenu są zbudowane z cząsteczek glikozy.
  • Materiał zapasowy u grzybów i zwierząt.
celuloza
  • Nierozgałęzione łańcuchy celulozy są zbudowane z cząsteczek glukozy.
  • Jest składnikiem ścian komórkowych u roślin i niektórych protistów - pełni funkcję budulcową.
chityna
  • Nierozgałęzione łańcuchy chityny są zbudowane z cząsteczek glukozaminy, czyli pochodnej glukozy , w której to jedna z grup hydroksylowych została zastąpiona grupą aminową.
  • Występuje w ścianach komórkowych grzybów oraz w oskórku stawonogów- pełni funkcję budulcową.
Heteroglikany heparyna
  • Nierozgałęzione łańcuchy heparyny są zbudowane z pochodnych glukozy oraz kwasów organicznych ułożonych w określonej kolejności.
  • Jest związkiem hamującym krzepnięcie krwi, wytwarzanym w komórkach granulocytów zasadochłonnych oraz w komórkach tucznych.