Skały magmowe - skład mineralny

Skały magmowe powstają z magmy, czyli gorącej masy krzemianów i glinokrzemianów (połączenie krzemu i tlenu - krzemiany, lub zamiast krzemu glinu lub innego pierwiastka i tlenu - glinokrzemiany) połączonej z dużą ilością wody i gazów, będącej we wnętrzu Ziemi. Jest to masa płynna ze względu na obecność w niej wody. Gdy zaczyna zmieniać swój stan skupienia z ciekłego na stały (krzepnięcie) zaczynają tworzyć się skały. Gdy proces ten zachodzi we wnętrzu Ziemi dzieje się to za pomocą krystalizacji (wytrącania kryształów) tworząc skały głębinowe (plutoniczne), natomiast jeśli ma to miejsce na powierzchni Ziemi lawa krzepnie tworząc skały wulkaniczne.
Głębinowe skały magmowe - granity, sjenity, gabro - mają widoczne duże kawałki minerałów.
Wulkaniczne skały magmowe - bazalty, andezyty - są jakby zbitą masą bez widocznych kawałków minerałów.

Granit


źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Granit_strzelinski1.JPG/318px-Granit_strzelinski1.JPG

Bazalt


źródło :https://www.flickr.com/photos/jsjgeology/16540710327

Skały magmowe w swojej budowie mają niewiele minerałów, jednak ze względu na to, że jest ich najwięcej w skorupie ziemskiej są jej podstawowym budulcem. 

Wyróżniamy trzy typy minerałów budujących skały magmowe:
- główne, będące ich najważniejszym składnikiem
- poboczne, występujące w nich powszechnie, ale w małych ilościach 
- akcesoryczne, występujące nielicznie i w małych ilościach

Minerały główne to kwarc, skalenie, pirokseny, miki (biotyt i muskowit), oliwiny, amfibole, skaleniowce. Krystalizacja ziaren minerałów głównych zachodzi w przedziale od około 700 do 1200 ͦC. Ich ziarna są na tyle duże, że można je rozpoznać  „gołym okiem”.

Kwarc bez domieszek jest bezbarwny, z tłustym połyskiem, niełupliwy, o słupkowym kształcie. Jest bardzo twardy (7 w skali Mohsa). 
Skalenie są prawie identyczne do kwarcu, ale w odróżnieniu od niego są łupliwe (łatwiej pękają) i mają o 0,5 mniejsza twardość. Mogą również przybierać białawą barwę. 
Pirokseny przybierają barwy od zielonych po czarne, ze szklistym połyskiem. Kształtem tworzą krótkie słupki, mają doskonałą łupliwość, ale są zbite i ciężko je rozdzielić. Mają twardość na poziomie 6 w skali Mohsa. 
Amfibole są prawie takie same jak pirokseny, z tą różnicą, że tworzą krótkie słupki.
Biotyt jest szarawy lub czarny, bardzo łupliwy z metalicznym połyskiem i blaszkowatym kształtem. Ma niską twardość (2,5- 3 w skali Mohsa). 
Muskowit może przybierać srebrzystobiałe barwy ze szklistym, metalicznym połyskiem. Ma blaszkowaty kształt i doskonałą łupliwość. Twardość na poziomie 2 w skali Mohsa (miękki).
Oliwiny są zielone lub żółtawozielone, nie są łupliwe, przez co zbite, swym kształtem tworzy jakby grube tabliczki. Ma twardość na poziomie 6 w skali Mohsa.

Kwarc


źródło: pixabay.com

źródło: wikipedia.org/

Pirokseny i amfibole

źródło: flickr.com

Biotyt i muskowit

źródło: https://commons.wikimedia.org

Oliwiny

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cf/Olivine_%28peridot%29.jpg

Minerały poboczne to piryt, magnetyt, hematyt, apatyt, cyrkon, rutyl, ilmenit. Jest ich dużo w skale, jednak są to na tyle drobne ziarna, że ich nie widać, ale wpływają znacząco na barwę całej skały - kolor czarny mają skały zawierające magnetyt, czerwony lub brązowy skały z hematytem.

Piryt

źródło: pixabay.com

Magnetyt

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1d/Magnetite.jpg/320px-Magnetite.jpg

Hematyt 

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5e/Hematite-48292.jpg/503px-Hematite-48292.jpg

Apatyt

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/02/Apatyt1.jpg/287px-Apatyt1.jpg

Cyrkon

źródło: https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Plik:Zircon-zircon14.jpg

Rutyl w kwarcu 

źródło: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kwarc_z_inkluzjami_rutylu_-_Skardu_District,_Pakistan.jpg

Ilmenit

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/af/Ilmenite-65675.jpg

Minerały akcesoryczne to turmaliny, granaty, beryle, korundy, chromity. Nie występują w każdej skale magmowej, ale jeśli już są to też są widzialne „gołym okiem” jak minerały główne. 

Turmalin

źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Turmalin_arbuzowy,_Madagaskar.JPG

Granaty

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c9/Almandin.jpg/320px-Almandin.jpg

Beryl

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/db/Beryl-209767.jpg

Korund

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/71/1szafir_Madagaskar.jpg

chromit

źródło: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e3/Chromit%2C_Albania.jpg