Eszkola

Gospodarka otwarta a zamknięta

Oba pojęcia odnoszą się do działalności państwa. Najprościej rzecz ujmując gospodarka zamknięta ogranicza się tylko i wyłącznie do obszaru danego kraju, nie prowadzi wymiany, handlu zagranicznego. Ogranicza się i skupia na swojej, krajowej gospodarce. Analogicznie gospodarka otwarta – prowadzi handel z innymi państwami, wymienia towary i usługi, a nawet kapitału z innymi krajami.

Obecnie zdecydowana większość państw prowadzi gospodarkę otwartą (w mniejszym lub większym stopniu). Dzieje się tak w skutek globalizacji i wyścigu technologicznego oraz wielu innych czynników. Jednak zjawisko to znane jest już od dawna.

Oba systemy mają swoje wady i zalety, jednak dążąc za aktualną tendencją należy przyjąć, że więcej pozytywnych skutków niesie gospodarka otwarta, są to m. in.:

  • poprawienie jakości wytwarzanych dóbr poprzez umożliwienie większego wyspecjalizowania się w danej dziedzinie, dzięki temu, że dany kraj nie musi wytwarzać wszystkich dóbr (może skupić się na konkretnych),
  • zwiększenie konkurencyjności poprzez wprowadzenie na rynek danego kraju firm zagranicznych, konkurencyjność (w założeniu) poprawia jakość produktów (firmy chcąc sprzedać swoje dobra muszą je udoskonalać),
  • wprowadzenie obcego kapitału może pomóc rozwinąć gospodarkę w danym kraju, zwłaszcza tam, gdzie dane obszary pozostają pod konsekwencjami różnych wydarzeń (wojen, zmian ustroju, klęsk),
  • urozmaicenie rynku dóbr poprzez import – na obszarze danego kraju możemy korzystać z produktów naturalnie niewystępujących na danym obszarze (np.: egzotyczne owoce czy rośliny, przedmioty ściśle związane  kulturą i specjalistyczną techniką wykonania, np. specjalne instrumenty czy  ostre japońskie noże).

Jednocześnie wszystkie powyższe czynniki mogę przynieść również negatywne konsekwencje. Np.: zwiększenie konkurencyjności poprzez wprowadzenie zagranicznych firm może przyspieszyć rozwój lokalnych podmiotów, ale jeśli będą słabe lub zagraniczna konkurencja będzie zbyt mocna może wchłonąć lub zniszczyć lokalne firmy. To z kolei może prowadzić do monopolizacji, jaką dzisiaj często obserwujemy. Wprowadzenie obcego kapitału czy specjalizowanie się podmiotów gospodarczych w wybranych dziedzinach również może mieć swoje ciemne strony i wpłynąć negatywie na gospodarkę danego kraju. Podobnie zresztą przenikanie się kulturowych czy niedostępnych na danym obszarze dóbr może urozmaicić rynek, ale równie dobrze może wchłonąć lub zatrzeć wiele lokalnych dóbr.

Wydaje się więc zasadne rozważenie kwestii swojego rodzaju równowagi i roztropności.