Eszkola

Klimaty kuli ziemskiej - charakterystyka

Obecnie wyróżnia się 5 podstawowych stref klimatycznych Ziemi. Klimaty kuli ziemskiej można także podzielić z uwagi na skalę danych obszarów.

Klimaty kuli ziemskiej – podział

Kula ziemska jest podzielona na poszczególne strefy klimatyczne, czyli obszary, w obrębie których panują określone warunki klimatyczne, wydzielone na podstawie długoletnich obserwacji. Podział obejmuje strefy klimatów wraz z ich typami, stref tych jest 5, zaś typów obecnie wyróżnia się 34 (ale często dla uproszczenia niektóre typy są grupowane, w opracowaniach bardziej ogólnych jest więc ich mniej). Strefy klimatu kuli ziemskiej ułożone są w postaci równoleżnikowych pasów wyróżniających się od sąsiednich odmiennym, właściwym sobie klimatem.

Co ciekawe, pierwszego podziału Ziemi na strefy klimatyczne dokonali starożytni Grecy, biorąc pod uwagę kąt padania promieni słonecznych, wyróżnili strefę gorącą, dwie umiarkowane i dwie chłodne.

W Polsce obowiązuje podział stref klimatycznych autorstwa Wincentego Okołowicza (jego ostatnia praca wymieniała 29 typów stref klimatu, już po jego śmierci dodano 5 kolejnych), ale w wielu krajach popularniejszy jest ten Władimira Köppena.

STREFA KLIMATYCZNA

TYP KLIMATU

TEMPERATURA

OPADY

RÓWNIKOWA

RÓWNIKOWY WYBITNIE WILGOTNY

- Średnia miesięczna temperatura powietrza wszystkich miesięcy powyżej 20 ͦ C
- dobowe i roczne amplitudy temperatury powietrza wahają się od 5 do 10 ͦ C

Deszcze przez cały rok  roczna suma opadów ponad 2000 mm

PODRÓWNIKOWY WILGOTNY

Jedna pora bezdeszczowa w roku
- roczna suma opadów około 2000 mm

PODRÓWNIKOWY SUCHY

Jedna pora deszczowa w roku – roczna suma opadów poniżej 1000 mm

ZWROTNIKOWA

WILGOTNY

Średnia miesięczna temperatura powietrza powyżej 20 ͦ C
- duże dobowe amplitudy temperatur
- przewaga wyżowych układów ciśnienia

Najwyższe opady w półroczu letnim
- roczna suma opadów wynosi między 1000 a 2000 mm

POŚREDNI

Roczna suma opadów wynosi między 250 a 1000 mm

SUCHY I SKRAJNIE SUCHY

Roczna suma opadów poniżej 250 mm

PODZWRTONIKOWA

MORSKI

Średnia miesięczna temperatura najchłodniejszego miesiąca to koło 10 ͦ C
- stosunkowo niewielkie roczne amplitudy temperatur
- przewaga wyżowych układów ciśnienia

Roczna suma opadów wynosi między 600 a 900 mm
- ilość opadów mniejsza w miesiącach letnich

POŚREDNI

Średnia temperatura powietrza najchłodniejszego miesiąca około 5 ͦ C

KONTYNENTALNY

Średnia miesięczna temperatura powietrza najchłodniejszego miesiąca wynosi około 0 ͦC
- stosunkowo wysokie roczne amplitudy temperatur
- przewaga wyżowych układów ciśnienia

Roczna suma opadów wynosi między 250 a 600 mm

KONTYNENTALNY SKRAJNIE SUCHY

Roczna suma opadów wynosi mniej niż 250 mm

UMIARKOWANY

CIEPŁY :
- MORSKI
- PRZEJŚCIOWY
- KONTYNENTALNY
- KONTYNENTALNY SUCHY

-średnia roczna temperatura powietrza około 0 ͦ C

morski
- średnia miesięczna temperatura powietrza w klimacie morskim około 15 ͦ C
- wysokie roczne amplitudy temperatury powietrza 20ͦ C

przejściowy i kontynentalny
- średnia  miesięczna temperatura powietrza waha się między 15 a 20 ͦ C
- roczne amplitudy temperatury powietrza 25 ͦ C

kontynentalny suchy

- średnia  miesięczna temperatura powietrza około 20 ͦ C
- roczna amplituda temperatura powietrza 35 ͦ C
- najniższe temperatury w miesiącach zimowych

 

Morski:
- opady przez cały rok
- roczna suma opadów 600 – 1000 mm

Przejściowy i kontynentalny
- opady przez cały rok, maksymalne w miesiącach letnich
- roczna suma opadów 400 – 800 mm

Kontynentalny suchy
- opady w trakcie trwania zimy w postaci śniegu
-roczna suma opadów poniżej 500 mm

CHŁODNY :
- MORSKI
- PRZEJŚCIOWY
- KONTYNENTALNY

- średnia roczna temperatura powietrza około – 10 ͦ C

 

Morski
- średnia miesięczna temperatura powietrza miesięcy letnich około 10 ͦ C
- wysokie roczne amplitudy powietrza wynoszące około 20 ͦ C

 

Przejściowy i kontynentalny
- średnia miesięczna temperatura powietrza miesięcy letnich waha się między 15 a 20 ͦ C
- roczna amplituda temperatur wynosi około 25 ͦ C
 

Kontynentalny suchy
- średnia miesięczna temperatura powietrza miesięcy letnich wynosi ponad 20 ͦ C
- roczna dobowa amplituda temperatury powietrza to koło 45 ͦ C

Morski
- roczna suma opadów wynosi od 600 do 1200 mm

- opady przez cały rok
- najwięcej opadów w miesiącach jesiennych

 

Przejściowy i kontynentalny
- roczna suma opadów między 400 a 800 mm

- dominacja opadów latem

Kontynentalny suchy
- roczna suma opadów wynosi poniżej 500 mm
- opady występują głównie w miesiącach letnich

 

OKOŁOBIEGUNOWY

PODBIEGUNOWY – SUBPOLARNY

-MORSKI
- KONTYNENTALNY
- SKRAJNIE KONTYNENTALNY

- średnia roczna temperatura powietrza wynosi poniżej 0 ͦ C
- średnia miesięczna temperatura powietrza najcieplejszego miesiąca jest niższa od 10 ͦ C
- niewielkie dobowe amplitudy temperatury
- duże roczne amplitudy temperatury wynoszące poniżej 30ͦ C

- niewielka roczna suma opadów w
 

Morski
- poniżej 500 mm
- opady przez cały rok w postaci śniegu

kontynentalny
- poniżej 200 mm
- opady przez cały rok w postaci śniegu
 

Skrajnie kontynentalny
- poniżej 50 mm

BIEGUNOWY – POLARNY
- MORSKI
- KONTYNENTALNY
- SKRAJNIE KONTYNENTALNY

- średnia roczna temperatura powietrza wynosi poniżej 0 ͦ C
- średnia miesięczna temperatura powietrza najcieplejszego miesiąca jest niższa od 0 ͦ C
- niewielkie dobowe amplitudy temperatury
- duże roczne amplitudy temperatury wynoszące powyżej 30ͦ C

Klimaty astrefowe

Klimaty astrefowe to takie, które kształtują się w wyjątkowych warunkach środowiska. Należą do nich: klimat górski, monsunowy i miejski.

W klimacie górskim następuje spadek temperatury powietrza o 0,6 ͦ C na każde 100 metrów, spada też ciśnienie atmosferyczne o około 11,5 hPa na każde 100 metrów, rośnie średnia prędkość wiatru i natężenia promieniowania słonecznego oraz, do pewnej wysokości, wzrost opadów atmosferycznych. Charakteryzuje się dużą dobową zmiennością warunków pogodowych.

Klimat monsunowy występuje głównie w południowej i południowo-wschodniej Azji (choć monsuny występują także w północnej Australii czy wschodniej Afryce) i jest skutkiem kontrastów termicznych między kontynentem azjatyckim a Oceanem Indyjskim, czego wynik stanowi tworzenie się odmiennych układów ciśnień w określonych porach roku. Z tego względu w tym klimacie wyróżnia się 2 typy: letni przynoszący znaczny wzrost opadów atmosferycznych i zimowy z brakiem opadów.

Klimat miejski tworzy się w miejscach zurbanizowanych i odznacza się wzrostem temperatury powietrza. Im większe miasto, tym większy jego wpływ na klimat, ponadto im bliżej centrum miasta, tym wyższa temperatura powietrza (to tak zwana miejska wyspa ciepła).

Klimaty kuli ziemskiej zależne od skali

Jednym z podziałów klimatów kuli ziemskiej jest ten biorący pod uwagę skalę przestrzenną. Na jego szczycie znajduje się makroklimat, obejmujący duże obszary kontynentów lub oceanów, o w miarę jednorodnych czynnikach geograficznych. Mniejszą skalę obejmuje mezoklimat, najczęściej to między 10 a 100 kilometrów obszarów o jednorodnych warunkach, a związanych z ukształtowaniem terenu (rozległa dolina, pasmo górskie). Topoklimat nazywany jest klimatem lokalnym lub też miejscowym, jego zasięg nie przekracza 10 kilometrów. Najmniejszy w tym podziale jest mikroklimat. Co prawda potocznie mówi się, że w danej miejscowości panuje mikroklimat, ale jest to określenie błędne, odnoszące się do topoklimatu – mikroklimat obejmuje obszary nieprzekraczające kilkuset metrów, a może dotyczyć wręcz kilku, kilkunastu metrów, czyli fragmentu wąwozu, brzegu akwenu wodnego itp.

Opinie - Klimaty kuli ziemskiej - charakterystyka

Może Ci się przydać:

Zobacz również