Największe wyspy świata

Największa wyspa świata to Grenlandia – wyspa ta kurczy się, a jednocześnie rośnie jej linia brzegowa. Wbrew temu, co widzimy na mapie, Grenlandia nie jest wcale gigantem o obszarze Afryki.

Największe wyspy świata – tabelka

W tabeli poniżej zaprezentowano największe pod względem powierzchni wyspy świata w kolejności od największej. W kolumnie „państwa” podano przynależność danej wyspy do danego państwa. W sumie znajdziemy na świecie 276 wysp o powierzchni przekraczającej 1 tys. km2.

Największe wyspy świata – zmieniające się dane

Wydawać mogłoby się pewnie, że ranking największych wysp świata jest od dziesiątków lat stały i niezmienny. Tak jednak nie jest, zdarza się, że różne źródła podają różne wielkości (w przypadku tych największych różnice nie są co prawda tak duże, by zmienić kolejność), podawane tutaj oparte są na danych z listy ONZ. Wielkości wielu wysp jednak zmieniają się.

Najwyraźniej widać to na przykładzie wysp z Antarktyki, pokrytych lodem, a tym samym o trudnej do ustalenia wielkości bez dokładnych i kosztownych badań obszaru, gdzie sięga lub nie sięga pokrywa lodowa. W miarę rozwoju metod badawczych i ewentualnych zmian w pokrywie lodowej ich obszar może nieraz drastycznie się zmienić. Ale i „tradycyjne” wyspy zmieniają swoją wielkość i kształty, najlepszym przykładem brazylijska Tupinambarana – swego czasu była to wyspa pod względem wielkości plasująca się około 60. miejsca na świecie, a więc naprawdę pokaźna, ale Amazonka, na której leży, z czasem podzieliła ją na cztery osobne wysepki i dziś żadna z nich nie imponuje specjalnie wielkością. Na zmiany wielkości wysp mają też wpływ inne czynniki – wybuchy wulkanów, wahania poziomu wód czy też te „rozwijające się” powoli, jak erozja czy sedymentacja (gromadzenie się osadów).

Największa wyspa świata – Grenlandia

Największa wyspa świata, Grenlandia, jest około 7 razy większa od Polski, a także niemal trzy razy większa od drugiej z największych wysp na naszej planecie. W większości pokrywa ją tak zwany lądolód grenlandzki. I to właśnie on wpływa na zmianę wielkości wyspy, a także na długość jej linii brzegowej.

W wyniku ocieplenia się klimatu lodowce topią się i cofają, odsłaniając skaliste wybrzeża – w ostatnich 100 latach długość linii brzegowej (uznając za taką tę o stałej skalistej formie) wydłużyła się o... ponad 1600 kilometrów. Większość tych zmian miała miejsce już w ostatnich dwóch dekadach. Powierzchnia samej wyspy z kolei, z tego samego powodu, się kurczy, choć nie jakoś drastycznie. Ciekawostką jest, że na wielu mapach Grenlandia wygląda na większą niż Australia i zbliżoną wielkością do Afryki – tak naprawdę jednak kontynent kangurów jest ponad trzykrotnie większy od ojczyzny Inuitów, a Czarny Ląd jest większy aż 14 razy. Dzieje się tak, ponieważ na dwuwymiarowych mapach nie sposób oddać spłaszczenia planety, odwzorowania wymyślone przez Merkatora, a dziś powszechne i obowiązujące w kartografii, zniekształcają nie tylko kształty, ale i rozmiary. Prawdziwe wymiary danych państw/wysp można poznać, przykładając je do równika.