Regiony klimatyczne Polski

Do tej pory nie udało się opracować jednolitego, uniwersalnego podziału na regiony klimatyczne Polski – znajdziemy kilka różnych klasyfikacji.

Regiony klimatyczne Polski – od czego zależą?

Ogólnie Polska leży w strefie klimatu umiarkowanego, podgrupy klimatów ciepłych typu przejściowego. Występowanie regionów klimatycznych Polski pokrywa się natomiast z pasowym układem rzeźby terenu. Zostały one wydzielone na podstawie znaczących różnic między sąsiadującymi pasami ze względu na temperaturę powietrza, wiatry i opady atmosferyczne. Trzeba jednak zauważyć, że polski klimat charakteryzuje się dużą zmiennością, kolejne lata mogą znacznie się od siebie różnić jeśli chodzi o konkretne składniki klimatyczne.

Nazwa regionu

Położenie

Temperatura powietrza

Opady atmosferyczne

karpacki

Pas Karpat

spadek temperatury wraz ze wzrostem wysokości
- średnia temperatura najzimniejszego miesiąca – 8, 1 ͦ C
- średnia temperatura najcieplejszego miesiąca 17 ͦ C

wzrost opadów wraz ze wzrostem wysokości
- roczna suma opadów poniżej 1750 mm

sudecki

 

- spadek temperatury wraz ze wzrostem wysokości
- średnia temperatura najzimniejszego miesiąca - 6,7 ͦ C
- średnia temperatura najcieplejszego miesiąca 8,4 ͦ C

- wzrost opadów wraz ze wzrostem wysokości
- suma opadów rocznych poniżej 1250 mm

Małopolski

Pas wyżyn
Góry Świętokrzyskie

- Długie lato
- średnia temperatura najcieplejszego miesiąca 18 ͦ C
- średnia temperatura najzimniejszego miesiąca – 3 ͦ C

 

- zróżnicowane
- najwyższe sięgają do 800 mm na szczytach Gór Świętokrzyskich

 

Mazowiecko-podlaski

Niziny środkowopolskie
podlasie

- długie wczesne lata
- średnia temperatura powietrza najcieplejszego miesiąca 18 ͦ C
- długie, surowe zimy
- najniższa temperatura najzimniejszego miesiąca wynosi – 4 ͦ C

 

- roczna suma opadów wynosi około 550 mm

Śląsko-wielkopolski

Nizina Śląska, Pojezierze Wielkopolskie

- łagodna zima
- średnia temperatura najzimniejszego miesiąca około -2 ͦ C

 

- roczna suma opadów wynoszą miedzy 500 a 600 mm

mazurski

Pojezierze Mazurskie

- krótkie i łagodne lata
- średnia temperatura najcieplejszego miesiąca wynosi 17 ͦ C
- długie chodne zimy

 

- roczna suma opadów około 500 mm

pomorski

Pojezierze Pomorskie, pobrzeża Polski

- łagodne lato
- średnia temperatura najcieplejszego miesiąca 18 ͦ C
- krótka, łagodna zima
- średnia temperatura najzimniejszego miesiąca – 0, 2 ͦ C

- niskie roczne opady poniżej 550 mm
- na Pojezierzu Pomorskim poniżej 750 mm

Regiony klimatyczne Polski – historia podziałów

Za pierwsze próby wydzielenia regionów klimatycznych Polski uważa się te z początku wieku XX autorstwa Romualda Mereckiego (był to rok 1914). Już po II wojnie światowej Romuald Gumiński podzielił nasz kraj na regiony, a w zasadzie dzielnice, rolniczo-klimatyczne. Był to pierwszy podział Polski na regiony klimatyczne w jej dzisiejszych granicach.

Mniej więcej w tym samym czasie swój podział przedstawił Eugeniusz Romer, przez wielu uznawany za najwybitniejszego badacza tego działu geografii.

W kolejnych latach pojawiało się kilka innych prób regionalizacji, w tym ta z 1968 roku autorstwa Wincentego Okołowicza (wspólnie z Danutą Martyn), uznanego polskiego geografa.

Jeszcze w latach 90. XX wieku własny podział na regiony przedstawił Alojzy Woś.

Znajdziemy więc podziały na regiony klimatyczne Polski zawierające więcej niż podanych w tabelce 7 pozycji (w poszczególnych klasyfikacjach dochodzą kolejne regiony, w niektórych dane regiony są uznawane za podregiony itp). I tak kolejno mogą to być regiony: karpacki, sudecki, sandomierski, podkarpacki, lubelski, śląsko-małopolski (śląski w ujęciu Górny Śląsk), śląsko-wielkopolski (śląski w ujęciu Dolny Śląsk), łódzki, mazowiecko-podlaski, nadwiślański, mazurski i pomorski. Jak widać, w tej klasyfikacji znajduje się aż 12 pozycji (a regiony dzielą się jeszcze na subrejony).

Inne materiały źródłowe sugerują dla odmiany podział na region klimatyczny nadwiślańsko-gdański, północnowielkopolski, północnomazowiecki, sudecki, karpacki, sandomierski, małopolski, lubelski, mazowiecko-podlaski, kujawsko-łódzki, śląsko-wielkopolski, mazurski i pomorski; w sumie aż 13 wyodrębnionych pozycji.

Biorąc je wszystkie pod uwagę, najsilniejszy wpływ klimatyczny Morza Bałtyckiego widać w regionie pomorskim (choć jest też mocno zauważalny w mazurskim), a najsilniejszy wpływ Atlantyku w śląsko-wielkopolskim. Kontynentalne masy powietrza odczuwalne są najmocniej w regionie lubelskim.

Opinie - Regiony klimatyczne Polski